Αίας του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Γιώργου Νανούρη στο Θέατρο Αλκυονίς
Ένας άνθρωπος από μεγάλη γενιά πρέπει ή να ζει ωραία ή να πεθαίνει ωραία
Ο Αίας, το αρχαιότερο από τα σωζόμενα δράματα του Σοφοκλή, ξεκινά αφού έχει συμβεί το καθοριστικό για την εξέλιξη των πραγμάτων γεγονός. Οι Έλληνες έχουν αναίτια αρνηθεί στον Αίαντα την τιμή της παραλαβής των όπλων του νεκρού Αχιλλέα. Την ταπείνωση των συνοδοιπόρων του, συμπληρώνει και ο πρόσθετος εξευτελισμός από την Θεά Αθηνά που συσκοτίζει τον νου και την κρίση του, όταν εκείνος αποφασίζει να εκδικηθεί την αδικία που έγινε εις βάρος του, και τον οδηγεί στο να σφάξει ζώα αντί των ανθρώπων. Η μόνη του διέξοδος από το έρεβος του εξευτελισμού, διατηρώντας την αξιοπρέπειά του, το “να κρύψει το ξίφος του μέσα στο σώμα του”, το να αυτοκτονήσει.
Ο Σοφοκλής στον Αιαντα πραγματεύεται το ζήτημα της μοίρας του ανθρώπου. Διεξοδικά και πολύπλευρα. Ο άνθρωπος στο κέντρο των εξελίξεων της ζωής, καλείται να αποφασίσει για την θέση και την στάση του στον κόσμο, για την μοίρα του, αλλά το φοβερό ερώτημα που εγείρεται είναι αν υπάρχει στην πραγματικότητα περιθώριο επιλογής σε ένα κόσμο που οι “θεοί-παίκτες” αποφασίζουν για εμάς επηρεασμένοι από τις προσωπικές τους αδυναμίες, σαν θνητοί. Ο Αίαντας μάχεται να ορίσει τον δρόμο του και το τέλος του, πράγμα το οποίο μοιάζει μάταιο. Μοναδική επιλογή του ο τρόπος που θα πορευτεί στον κόσμο, η αλήθεια απέναντι στον εαυτό του και τις επιθυμίες του και η μνήμη που θα αφήσει.
Η “μονόπλευρη κρίση” δεν χωρά στο δράμα του Σοφοκλή. Η ένταση και η εκρηκτικότητα του θιγμένου Αίαντα έχει βαθιές αιτίες. Η ταπεινοφροσύνη και η σοφία του Οδυσσέα που επιμένει να ταφεί ο πρώην εχθρός του, νεκρός τώρα Αίαντας, βρίσκεται σε απόλυτη συνάρτηση με τις απαιτήσεις της δεδομένης στιγμής και συμπυκνώνει την φιλοσοφία του ποιητή: “Ο άνθρωπος αναγνωρίζει τον συνάνθρωπο και την ευάλωτη ύπαρξή του”.
Ο Γιώργος Νανούρης, με συνοδοιπόρους και αναντικατάστατους συνεργάτες, τον Μιχάλη Σαράντη και τον ζωγράφο Απόστολο Χαντζαρά, σκηνοθέτησε στο Θέατρο Αλκυονίς, το σοφόκλειο δράμα, εντοπίζοντας τον πυρήνα του και το βάθος του, δίνοντάς του ταυτόχρονα την ιδιότητα του σύγχρονου, του απλού, του άμεσου. Μια παράσταση που μοιράζεται την σκηνή με τους θεατές, αναπνέει και αναπτύσσεται δίπλα τους, ενώ χρησιμοποιεί ολόκληρο τον θεατρικό χώρο, ξεπερνάει με τόλμη, δημιουργικότητα και ευφυΐα τα εγγενή σκηνικά ζητήματα της συγκεκριμένης τραγωδίας, αναδεικνύει τον φιλοσοφικό λόγο του ποιητή (Μετάφραση: Νίκος Α. Παναγιωτόπουλος) και φωτίζει, κυριολεκτικά (ο Γιώργος Νανούρης επιμελήθηκε τους φωτισμούς της παράστασης που πραγματικά και με σπάνιο τρόπο, συνοδεύουν τη δράση και αναδεικνύουν τις προθέσεις της παράστασης) και μεταφορικά, τους χαρακτήρες, τους λόγους και τις προθέσεις τους, την ουσία του έργου. Ο Μιχάλης Σαράντης υποδύθηκε με συγκινητικό βάθος και ειλικρίνεια τους χαρακτήρες του έργου, αποδίδοντας την αλήθεια τους, χωρίς να στέκεται σε επιφανειακά χαρακτηριστικά και χωρίς να χάσει την προσωπικότητά του. Συνεργάστηκε εξαιρετικά με τον ζωγράφο Απόστολο Χαντζαρά, ο οποίος δημιουργεί επί σκηνής την ώρα της παράστασης έργα που απεικονίζουν χαρακτήρες και σκηνές του έργου, που παράλληλα με την αυταπόδεικτη και αυτάρκη αξία τους, συνοδεύουν εξαίσια την δράση και συμβάλλουν στην εξέλιξη της παράστασης. Μιας παράστασης που κοιτάζει με αμεσότητα και ευθύτητα την τραγωδία από μία συμπαγή ομάδα που μας δίνει το χέρι να την προσεγγίσουμε και να την εξερευνήσουμε παρέα.
Αίας του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Γιώργου Νανούρη στο Θέατρο Αλκυονίς
κάθε Παρασκευή, Σάββατο στις 21:00 και Κυριακή στις 19:00
Μετάφραση: Νίκος A. Παναγιωτόπουλος
Σκηνοθεσία: Γιώργος Νανούρης
Ερμηνεία: Μιχάλης Σαράντης
Ζωγραφική: Απόστολος Χαντζαράς
Σκηνική επιμέλεια- Φωτισμοί: Γιώργος Νανούρης
Διασκευή – Προσαρμογή Κειμένου: Γιώργος Νανούρης – Μιχάλης Σαράντης
Φωτογραφίες : Ελίνα Γιουνανλή
ΠΡΟΠΩΛΗΣΗ
