H Νάντια Δαλκυριάδου σκηνοθετεί την Εντολή της Διδώς Σωτηρίου στο θέατρο Nous. Με βάση αυτοβιογραφικό υλικό της συγγραφέως και κεντρικό θέμα τη σύλληψη, τις δύο δίκες και την εκτέλεση του Νίκου Μπελογιάννη με την κατηγορία της κατασκοπείας, η παράσταση επικεντρώνεται στους μάρτυρες που φωτίζουν σταδιακά την προσωπική ιστορία του Μπελογιάννη που συνυφαίνεται με την συλλογική μας ιστορία. Η ηθοποιός Ειρήνη Αμπουμόγλι μας μίλησε για το έργο και την εμπειρία της παράστασης που παρουσιάζεται κάθε Σάββατο στις 21.15 και κάθε Κυριακή στις 20.15 έως 4/1, για την νοοτροπία του ελληνικού λαού και τον τρόπο που τον επηρεάζει, για τις επαναστατικές πράξεις της εποχής μας.

Τι σε συγκινεί στο έργο της Διδώς Σωτηρίου; Πως το συναντάς φέτος;

Αυτό που με συγκινεί ιδιαίτερα στο έργο, είναι η αίσθηση της αισιοδοξίας και της πίστης για ένα καλύτερο μέλλον, για το οποίο πάλευαν οι αριστερές και οι αριστεροί της εποχής, και το γεγονός ότι δεν είχε σημασία που δεν θα το ζούσαν εκείνες/οι, αλλά θα το πρόσφεραν στις επόμενες γενιές. Με άλλα λόγια, με συγκλόνισε το να μπορείς να φαντασιώνεσαι ένα καλύτερο συλλογικό μέλλον σε μία τρομερά αντίξοη συνθήκη.

Φέτος που το ξανανεβάζουμε, θεωρώ ότι οι ρόλοι έχουν ωριμάσει μέσα μας κι έχουν αποκτήσει ακόμα περισσότερο βάθος. Το έργο καταφέρνει, μετά από έναν χρόνο, να μας συγκινεί το ίδιο. Φέτος έχει προστεθεί και μία πολύ δυνατή παράβαση. Αλλά δεν θα πω περισσότερα, να έρθετε να τη δείτε!

Πως δουλέψατε για την παράστασή σας πάνω σε ένα τόσο πυκνό υλικό;

Το έργο είναι πράγματι πολύ πυκνό. Πραγματεύεται μία πολύ σημαντική πολιτική στιγμή της σύγχρονης ιστορίας της χώρας. Στις πρόβες γίνονταν πολύ συχνά συζητήσεις για τα πολιτικά διακυβεύματα του έργου, για το τι θέλουμε να αποδώσουμε, τι μας ενδιαφέρει να φωτίσουμε. Επομένως, πέρα από το να δουλεύουμε τους ρόλους και το κείμενο, διαβάζαμε ιστορικά τεκμήρια και κάναμε πολιτικές αναλύσεις. Ταυτόχρονα, επειδή η σκηνοθέτις Νάντια Δαλκυριάδου δεν ήθελε να είναι μία παράσταση λόγου-μάθημα ιστορίας, δουλέψαμε πολύ με την χορογράφο Μαρίνα Μαυρογένη και η παράσταση έχει στοιχεία έντονης σωματικότητας και ποιητικότητας.

Τι νέο έμαθες για τον εαυτό σου μέσα από αυτή τη δουλειά μέχρι τώρα;

Δεν ξέρω αν έμαθα κάτι καινούριο, αλλά σίγουρα ξαναθυμήθηκα τη χαρά της μεταμόρφωσης που προσφέρει το θέατρο, μέσα από τους πολλαπλούς ρόλους που υποδύομαι στην παράσταση.

Έχουμε μάθει κάτι σαν λαός μέσα από την ιστορία μας ή είμαστε καταδικασμένοι να επαναλαμβάνουμε τα ίδια λάθη;

Έχει μάθει τίποτα ολόκληρος ο πλανήτης από την ιστορία του; Μετά το Ολοκαύτωμα του Β Παγκοσμίου Πολέμου, ο κόσμος είπε «ποτέ ξανά». Και τώρα βλέπουμε σε ζωντανή μετάδοση γενοκτονίες, στην Παλαιστίνη, στο Σουδάν, στο Κονγκό και οι περισσότερες χώρες χρηματοδοτούν τη σφαγή. Κανείς δεν είναι «καταδικασμένος» να κάνει τα ίδια λάθη. Όμως για να μην κάνει η ανθρωπότητα τα ίδια λάθη χρειάζεται εκπαίδευση, αλληλεγγύη, συλλογική ευθύνη. Η ελληνική περίπτωση δεν είναι διαφορετική. Θα έλεγα ότι μόνο η Νότια Αφρική, που έχει βιώσει απαρτχάιντ, φάνηκε ότι έμαθε από την ιστορία της και κατήγγειλε στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο το Ισραήλ για διάπραξη γενοκτονίας στην Γάζα.

Τι μας χαρακτηρίζει σαν λαό;

Δεν νομίζω ότι μπορώ να απαντήσω με απόλυτους όρους. Ο λαός δεν είναι ομοιογενής και υπάρχουν πολλές και διαφορετικές τάσεις. Γενικώς θεωρώ ότι η ελληνική κοινωνία είναι σε μεγάλο βαθμό μία κοινωνία συντηρητική, πατριαρχική, θεοκρατική. Το σύνθημα «πατρίς θρησκεία οικογένεια» κρατάει γερά. Αλλά δεν υπάρχει μόνο αυτό. Για να μην λέω αόριστα πράγματα, θα αναφέρω ένα παράδειγμα: Το γεγονός ότι μετά τα Τέμπη ξαναβγήκε βουλευτής ο Κ. Αχ. Καραμανλής, ο οποίος ευθύνεται ως υπουργός για το έγκλημα, δείχνει ότι υπάρχει μία τεράστια μερίδα κόσμου που κοιτάει το βόλεμά της και αδιαφορεί για το συλλογικό καλό. Αυτά είναι τα αποτελέσματα του νεοφιλελευθερισμού, που προκρίνει την εξατομίκευση. Από την άλλη, η τεράστια στήριξη στον σύλλογο συγγενών των θυμάτων, και όχι μόνο, δείχνει ότι υπάρχει και ένας άλλος λαός, που δεν βάζει πάνω από όλα τη λαμογιά και το ατομικό συμφέρον. Εκεί υπάρχει ελπίδα.

Ποια είναι επαναστατική πράξη στην εποχή μας;

Να στηρίζουμε την Παλαιστίνη και τους κατατρεγμένους αυτού του κόσμου με όποιον τρόπο μπορούμε. Να μην επιτρέψουμε στην κουλτούρα του ανταγωνισμού και του «ο θάνατός σου η ζωή μου» να πάρει από μέσα μας την ενσυναίσθηση, την αλληλεγγύη, την τρυφερότητα.

Έχει περιθώριο ένας άνθρωπος στην εποχή μας να μην έχει πολιτική θέση και άποψη; Ποια η θέση του θεάτρου;

Η μη-πολιτική θέση, είναι πολιτική θέση. Ζούμε σε μίαοργανωμένη κοινωνία και οι επιλογές μας είναι συνειδητές και πολιτικές, ακόμα κι όταν δεν τις ορίζουμε ως τέτοιες. Τις περισσότερες φορές που κάποιος/α θα πει ότι δεν ασχολείται με την πολιτική, θα ανακαλύψουμε ότι έχει ακροδεξιές απόψεις.

Το θέατρο πάντα παίρνει θέση. Όποιο έργο και να ανεβεί, η/ο σκηνοθέτης ήη ομάδα κάτι θέλει να φωτίσει, να πει. Ωστόσο, το θέατρο δεν είναι πολιτικός χώρος, δεν κάνει μάθημα. Είναι τέχνη. Είναι μεταφορά ανθρώπινων σχέσεων και καταστάσεων, με την πολυπλοκότητα και την αντιφατικότητά τους. Κατά καιρούς βέβαια, το θέατρο έχει χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο πολιτικής μόρφωσης και ενδυνάμωσης.

Τι σου δίνει δύναμη και πίστη στην καθημερινότητά σου;

Η ευγένεια που μπορεί να συναντάω στο δρόμο (όχι πολύ συχνά πια), οι φιλίες, ο φεμινισμός, η λογοτεχνία, η τέχνη γενικώς. Το διεθνές κίνημα αλληλεγγύης στην Παλαιστίνη. Η εξαιρετική συνεργασία που έχουμε στην «Εντολή», και στην άλλη παράσταση που παίζω («Ηλίας, ο πρώτος γάτος χορευτής στη γατοϊστορία», σκην. Ν. Δαλκυριάδου- Στέφ. Παπατρέχας), που δείχνει ότι μπορούν να γίνονται πολύ ποιοτικές δουλειές με αλληλοσεβασμό, φροντίδα και αγάπη.

Η παράσταση του εμβληματικού έργου της Διδώς Σωτηρίου «ΕΝΤΟΛΗ» σε θεατρική διασκευή και σκηνοθεσία Νάντιας Δαλκυριάδου ολοκληρώνει τον κύκλο παρουσίασής της στο θέατρο Nous την Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2026.

Συντελεστές:
Διασκευή – Σκηνοθεσία – Δραματουργία: Νάντια Δαλκυριάδου
Βοηθός Σκηνοθέτη: Μαρία Απατσίδου
Β’ Βοηθός Σκηνοθέτη: Ελένη Παναγιωτακοπούλου
Σκηνικά – Κοστούμια: Γεωργία Μπούρδα
Φωτισμοί: Γιώργος Ψυχράμης
Επιμέλεια Κίνησης και χορογραφία: Μαρίνα Μαυρογένη
Βοηθός χορογράφου: Μαριάννα Σολωμονίδου
Μουσική επιμέλεια και σύνθεση: Οδυσσέας Γκάλλιος
Σχεδιασμός Αφίσας: Στέφανος Μιχαηλίδης
Φωτογραφίες: Αγάπη Καλογιάννη
Τρέιλερ: Φανούριος Καζάκης, Αγάπη Καλογιάννη
Υπεύθυνοι Επικοινωνίας: Μαριάννα Παπάκη, Νώντας Δουζίνας Παραγωγή: ΚΑΡΑΚ ΑΜΚΕ

Ηθοποιοί: Ξένια Αλεξίου, Ειρήνη Αμπουμόγλι, Άρης Μπαταγιάννης, Σταύρος Μόσχης, Ήρα Ρόκου, Δημήτρης Χατζημιχαηλίδης.

Info:
Τοποθεσία: Θέατρο Noūs – Creative space, Τροίας 34, Αθήνα

Ημερομηνία: Πρεμιέρα: Σάββατο 8 Νοεμβρίου 2025, ώρα: 21.15. Ημέρες και ώρες: Σάββατο 21:15 και Κυριακή 20:15. Έως 04/01/26

Πληροφορίες: Τηλ.: 2108237333, 6944189698, 6943224305

Τιμές εισιτηρίων: 15€ κανονικό, 12€ Φοιτητικό, Ανέργων, 60+, 10€ ομαδικές κρατήσεις άνω των 10 ατόμων