Διαβάζετε καθημερινά;

Η ανάγνωση είναι ένας τρόπος ζωής και μια ανάγκη. Είναι λοιπόν φυσικό να καταφεύγω στα βιβλία και ακόμα πιο φυσικό να προσπαθώ να διαβάσω την πραγματικότητα.  Όταν ξεφυλλίζεις τις πράξεις των ανθρώπων τότε θροΐζουν και οι λέξεις υπέροχα.

Από ποια ανάγκη σας προκύπτει η αναγνωστική συνήθεια;

Από παιδί διάβαζα ακόμα και την ώρα του φαγητού. Η μητέρα μου επέμενε να φάω πρώτα και μετά να διαβάσω αλλά η αρχέγονη πείνα δεν ήταν τίποτε μπροστά στην πνευματική μου πείνα. Από την άποψη αυτή εξακολουθώ να παραμένω παιδί.

Τι προσφέρει στην ζωή σας;

Τα πάντα στη ζωή μοιάζουν ασύνδετα και αποσπασματικά. Το ταξίδι μου στην απεραντοσύνη της γνώσης με βοήθησε να συνδέσω τα πιο ετερόκλητα γεγονότα σε μια καθολική θεώρηση των πραγμάτων. Οι Πυθαγόρειοι είχαν πυκνώσει αυτή τη διατύπωση με τη φράση «εν το παν». Όταν όμως τα πάντα είναι ένα, τότε και το ένα σου επιτρέπει να γνωρίσεις τα πάντα.

Πως διαλέγετε ποιο βιβλίο θα διαβάσετε;

Έχω την εντύπωση ότι δεν ήμαστε εμείς που επιλέγουμε το βιβλίο που θα διαβάσουμε αλλά το βιβλίο επιλέγει τον αναγνώστη που του ταιριάζει. Αν δεν ήμαστε έτοιμοι για να διαβάσουμε ένα βιβλίο τότε αυτό θα μας αποκρύψει τα μυστικά του. Αντιθέτως αν το βιβλίο αντιστοιχεί στις ανάγκες μας τότε θα μας αποκαλυφθεί και θα μας οδηγήσει.

Ποιος είναι ο ορισμός του καλού βιβλίου;

Όταν ήμουν παιδί με την βοήθεια του πατέρα μου έφτιαξα την πρώτη μου πτητική μηχανή υπό την επίβλεψη των αδελφών Ράιτ. Στην εφηβεία ανακάλυψα τον πεζό λόγο του Καραγάτση και στην νεότητα μου την ποιητική του Σεφέρη. Μετά ήταν εύκολο να συναντήσω το ασκέρι του στρατηγού Μακρυγιάννη και πιο εύκολο να διαβάσω τους αρχαίους κλασσικούς και τον Μαρσέλ Προυστ. Κάθε άνθρωπος και μια ανάγκη, κάθε εποχή και μια χαραμάδα στο ορατό και στο αόρατο.

Ποια είναι η ιδανική συνθήκη διαβάσματος; Που διαβάζετε συνήθως;

Διαβάζω παντού αλλά τελευταία μου αρέσει να διαβάζω στη βεράντα του σπιτιού μου με τα σπουργίτια  να υπογραμμίζουν ότι σημαντικό μου διαφεύγει.

Ο Κάφκα είπε: «Τα βιβλία που έχουμε ανάγκη είναι εκείνα που πέφτουν σαν το τσεκούρι στην παγωμένη θάλασσα της ψυχής». Υπάρχουν βιβλία που σας έχουν κάνει να νιώσετε έτσι; Αν ναι, ποια;

Ο Κάφκα δεν απέκλεισε ότι κάτω από τον πάγο η ζωή συνεχίζει να θριαμβολογεί για τις επιτυχίες της και να θρηνεί για τις οδύνες της. Έχω λοιπόν παραδοθεί στα δάκρυα Διαβάζοντας στίχους της Κατερίνας Γώγου και έχω κατανικήσει τους φόβους μου με όπλο την ευφυία του Φερνάντο Πεσόα. Καμιά φορά όμως τον πάγο δεν τον αντιμετωπίζεις με τσεκούρι αλλά με την φλόγα της καρδιάς σου  και της σκέψης σου.

Ποιο βιβλίο θα προτείνατε σε κάποιον να διαβάσει;

Πρότεινα στη φίλη μου τη Μαίρη να διαβάσει το Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο του Μαρσέλ Προυστ και τώρα βρίσκεται στο τέταρτο τόμο. Στον ανιψιό μου που γίνεται ενός έτους του διαβάζω νανουρίσματα. Για να ξέρω τι θα προτείνω πρέπει να γνωρίζω εκείνην ή εκείνον που θα γίνει δέκτης της προτροπής μου. Αλλιώς για να επιστρέψουμε στην προηγούμενη ερώτηση είναι σαν να χαρίζω τσεκούρια σε ένα μωρό και κουδουνίστρες σε έναν ενήλικα.

Ποιο βιβλίο διαβάζετε αυτήν την περίοδο;

Διαβάζω τα «Μοίζωνα ποιητικά» του Μιχάλη Κατσαρού σε επιμέλεια του Άρη Μαραγκόπουλου. Είναι ένας ποιητής που τον είχα γνωρίσει και τον αγαπώ ιδιαίτερα.

Μοιραστείτε μαζί μας την πρώτη του φράση…

Το βιβλίο ξεκινάει με ένα πολύ δυνατό πεντάστιχο.

«Για τούτο παρέμεινα με τα κουρέλια μου

όπως με γέννησε η Γαλλική επανάσταση

όπως με γέννησε η απελευθέρωση των νέγρων

όπως με γέννησες μάνα μου Ισπανία

ένας σκοτεινός συνωμότης».

Την Τετάρτη 27 Φεβρουαρίου, στις 8μμ, στη μουσική σκηνή Σφίγγα θα γίνει η παρουσίαση της ποιητικής συλλογής του Ιωάννη Πανουτσόπουλου «Επαγγελματικός προσανατολισμός». Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΤΟΠΟΣ.

Για το έργο του ποιητή θα μιλήσουν ο Διονύσης Καρατζάς, ποιητής, και ο Νίκος Χρυσός, πεζογράφος – δοκιμιογράφος. Τη συζήτηση θα διευθύνει ο πεζογράφος – κριτικός Γιάννης Μπασκόζος. Την εικονοποίηση των ποιημάτων έχει επιμεληθεί ο Ανδρέας Κουφόπουλος και τη μουσική σύνθεση ο Κωνσταντίνος Κουτρουμπής. Ποιήματα θα διαβάσει η δημοσιογράφος Αλεξάνδρα Χριστακάκη και ο ποιητής.