Ναυσικά Κοριαλού / Μια ανάσα στην εποχή της επιτάχυνσης

Ο Θανάσης Δόβρης στο έργο του «Ν Τ Α Ρ F Σ Τ Ε Λ Ε Ρ», που παρουσιάζεται κάθε Δευτέρα και Τρίτη στο Θέατρο Ρεκτιφιέ, ακουμπάει ένα θέμα που μας απασχολεί όλους όλο και περισσότερο. Που αρχίζει και που τελειώνει το πεδίο της τέχνης και της δημιουργίας όταν μπαίνει στην ζωή μας με τέτοια ταχύτητα η τεχνητή νοημοσύνη και η τεχνολογία; Η ηθοποιός Ναυσικά Κοριαλού μας μίλησε για το έργο, την παράσταση και τον τρόπο που συνομιλούν με την εποχή μας, για τη σημασία και τον ρόλο της φυσικής παρουσίας σε ό,τι κάνουμε, για το τι αποτελεί επανάσταση στην μεταβατική δική μας εποχή.

Τι σε συγκινεί στο έργο; Τι νέο έμαθες για τον εαυτό σου μέσα από αυτή τη δουλειά μέχρι τώρα;

Σε μια σκηνή, κατά τη διάρκεια του έργου, οι ήρωες που υπηρετούν τη νέα τάξη πραγμάτων —το «υπερθέατρο», το θέατρο χωρίς ηθοποιούς, με AI μοντέλα— ανοίγουν την κουρτίνα της κουίντας και χαζεύουν τον τελευταίο ανθρώπινο ηθοποιό πάνω στη σκηνή. Στα μάτια μου μοιάζει με την πιο πικρή, αλλά ταυτόχρονα τρυφερή στιγμή του έργου. Σαν να χαζεύουν οι άνθρωποι αυτής της νέα εποχής τον άνθρωπο που αφήνουν πίσω; Πάντως, πιστεύω πως θα ήθελαν κι αυτοί πολύ να παίξουν.
Έμαθα πολλά και εξακολουθώ να μαθαίνω. Σίγουρα έμαθα πως πάντα υπάρχει και άλλο. Ότι το ψάξιμο και η αναζήτηση συνεχίζονται μέχρι την τελευταία παράσταση. Τολμώ να πω και μετά. Και πόσο σημαντικό και ανεκτίμητο είναι να βρίσκεσαι σε μια ομάδα όπου υπάρχει αμοιβαίος σεβασμός και ένας ασφαλής χώρος πειραματισμού και δοκιμής. Όταν μια ομάδα αλληλοϋποστηρίζεται, γίνονται θαύματα.

Πώς βλέπεις την είσοδο της τεχνητής νοημοσύνης στη ζωή μας;

Έχει πολλά οφέλη σε πολλούς τομείς, στις επιστήμες, στην πρόσβαση στη γνώση, αλλά και γενικότερα θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ένας πολύ καλός συνεργάτης. Το προβληματικό του όλου πράγματος, για μένα, ξεκινά όταν μετατρέπεται σε ανθρώπινο υποκατάστατο. Όταν, αντί να χρησιμοποιείται ως ένα χρήσιμο εργαλείο, αρχίζει να υποκαθιστά πράγματα όπως η ανθρώπινη παρουσία, η επικοινωνία και η ανθρώπινη σχέση. Και αυτό μου φαίνεται πολύ επικίνδυνο.

Πιστεύεις ότι θα μπορέσει να φτάσει κάποτε το επίπεδο του ζωντανού ανθρώπου στην τέχνη;

Όπως φαίνεται, μπορεί να φτάσει πολύ μακριά και αυτό ίσως μας αναγκάσει να επαναπροσδιορίσουμε πολλά. Ωστόσο, δεν θεωρώ πως θα μπορούσε ποτέ να φτάσει το επίπεδο του ζωντανού ανθρώπου στην τέχνη. Η τέχνη γεννιέται, μεταξύ άλλων, από την ανάγκη του ανθρώπου να εκφράζεται, να θυμάται, να συνδέεται με τους άλλους, να δίνει νόημα στην ύπαρξη του. Έχει συναίσθημα, σκέψη, φαντασία. Ένα μηχάνημα δεν αισθάνεται, δεν σκέφτεται. Ένα μηχάνημα δεν έχει ιστορία, δεν έχει πολιτισμό. Δεν ονειρεύεται, δεν αγαπάει, δεν πενθεί. Πως θα μπορούσε λοιπόν;

Σε μια εποχή που η φυσική παρουσία σε όλες τις δραστηριότητές μας γίνεται όλο και λιγότερη, ποια στάση πρέπει να κρατήσουμε;

Να υπερασπιστούμε την παρουσία, με τον τρόπο που επιλέγουμε να υπάρχουμε και να συσχετιζόμαστε κάθε μέρα.

Ποια είναι επαναστατική πράξη στην εποχή μας;

Η επιμονή στη συλλογικότητα και την αλληλεγγύη, σε μια κοινωνία που σε προτιμά ατομιστή και ανταγωνιστή. Να δίνεις το περιθώριο για παύση και βραδύτητα, σε μια κοινωνία συνεχούς επιτάχυνσης. Να παραμένεις άνθρωπος, σε μια κοινωνία που σε θέλει καταναλωτή και χρήστη.

Τι σου δίνει δύναμη και πίστη στην καθημερινότητά μας;

Οι φίλοι μου. Η δεύτερη οικογένεια που έχουμε καταφέρει να φτιάξουμε μαζί. Το ότι ξέρω
πως, όσο άσχημα κι αν πάει η μέρα, υπάρχει το τραπέζι μας στον Ταύρο που μας περιμένει
να συζητήσουμε, να κλάψουμε, να γελάσουμε, να τα βγάλουμε από μέσα μας ρε παιδί μου,
και τελικά να κοιμηθούμε λίγο καλύτερα.