Ο Αποστόλης Ψαρρός παρουσιάζει στο Θέατρο 104 την παράσταση του έργου Ρίτα της Μarta Buchaca σε μετάφραση Μαρίας Χατζηεμμανουήλ. Δύο αδέρφια με δύο τελείως διαφορετικούς χαρακτήρες καλούνται να φροντίσουν την άρρωστη μητέρα τους που πάσχει από άννοια. Η συνύπαρξή τους φέρνει στην επιφάνεια ανησυχίες, ανασφάλειες, αλλά και την αέναη ανθρώπινη ανάγκη για αγάπη σε μια ιστορία που με τρυφερότητα και χιούμορ προσεγγίζει τις οικογενειακές ισορροπίες. Ο Αποστόλης Ψαρρός μας μίλησε για την παράσταση που ετοίμασε με τους συνεργάτες του και το ταξίδι που του επιφύλασσε. Το ζήτημα της ασθένειας μέσα σε μία οικογένεια. Τη δύναμη του θεάτρου να θίγει τα σημαντικά και μεγάλα και να ακουμπάει την ψυχή μας.

Γιατί επέλεξες το συγκεκριμένο έργο; Τι σε συγκίνησε σε αυτό;

Είναι ένα έργο που έπειτα από μία έρευνά μου, μου το πρότεινε η συνεργάτις μου, η Μαρία Χατζηεμμανουήλ. Συνηγόρησε πολύ το γεγονός ότι δεν έχει ξαναπαρουσιαστεί στην Ελλάδα. Επίσης, συνετέλεσε η σχετικά άγνωστη στο κοινό θεματολογία του, η οποία αφορά το Αλτσχάιμερ, όσους πάσχουν από τη νόσο, αλλά και τους συγγενείς που προσπαθούν να το αντιμετωπίσουν και να το διαχειριστούν.

Τι νέο έμαθες για τον εαυτό σου μέσα από αυτή τη δουλειά;

Από κάτι μικρό μέχρι πολύ μεγάλο, που αφορά όλους τους τομείς και κώδικες της ανθρώπινης υπόστασης. Συζητήσαμε πάρα πολύ με την Ευγενία Παναγοπούλου τη συμπεριφορά τη δική μας άλλα και όλων των ανθρώπων ευρύτερα, το πώς μεταλλάσσεται κάποιος σε όλα τα πλέγματα των σχέσεων. Όταν είναι αδερφός, παιδί, γονιός, ερωτικός σύντροφος, παππούς, φίλος. Στο πόσο πρακτικοί και πόσο μεταφυσικοί είναι οι σύνδεσμοι που αναπτύσσονται.

Είναι εν τέλει η σχέση μας με τα αδέρφια μας περισσότερο επιδραστική από αυτή με τους γονείς μας, δεδομένου ότι στα αδέρφια δεν είναι το ίδιο εύκολο να βάλουμε όρια;

Όλα έχουν να κάνουν με τον τρόπο που μεγαλώνεις και με το πώς κυλά η ζωή. Θέλω να πω, πως  γνωρίζουμε πολλά παραδείγματα αδερφών που, λόγω απουσίας γονιών, μεγάλωσε το ένα το άλλο. Ή αντίστοιχα να γίνονται μεγαλώνοντας σπουδαίοι φίλοι ή θανάσιμοι εχθροί. Εκτιμώ πως δεν είναι θέμα ορίων. Όλοι και όλα οριοθετούνται. Η επιδραστικότητα είναι θέμα αξιών της ζωής. Αξίες που προέρχονται από τον τρόπο που μεγαλώνεις. Λόγου χάρη, εγώ έχω μια διαφορά ηλικίας με τον αδελφό μου που όταν εγώ ήμουν έφηβος, αυτός ήταν μικρούλης. Όταν εγώ ήμουν ενήλικας αυτός ήταν έφηβος. Αυτό σημαίνει ότι δεν συνυπήρξαμε σε κοινά βιώματα, συνεπώς την εκάστοτε εποχή ήταν εκ διαμέτρου αντίθετα τα θέλω μας. Η μάνα μας πάντοτε έλεγε ότι «πάντα θα αγαπιέστε και πάντα θα μοιράζεστε». Η αξία λοιπόν αυτή έχει μπει στο DNA και των δύο μας, και ενώ, όπως προείπα, δεν υπήρχε επαφή σε κοινά βιώματα, λόγω των αξιών που πήραμε από τους γονείς μας, η σύνδεση μας ήταν και παραμένει βαθύτατη.

Η -ελληνική- οικογένεια είναι καταφύγιο ή φορτίο;

Και τα δύο! Ας μην μείνουμε στο στερεότυπο της ελληνικής οικογένειας που δεν μπορεί κανείς να αυτονομηθεί και να αποφασίσει μόνος του για τη ζωή του. Ας εστιάσουμε και ας εμβαθύνουμε στην πρώτη λέξη. Το καταφύγιο. Μόνο και μόνο όταν ο ρόλος της οικογένειας είναι αυτός, είναι και λειτουργικός.

Πώς μπορούμε να διαχειριστούμε σωστά τον ρόλο του φροντιστή στην οικογένειά μας όταν υπάρχει ασθένεια, καθώς είναι ένας πολύ απαιτητικός ρόλος με προσωπικό κόστος;

Την παράσταση αυτή την αφιερώνουμε σε μια πολύ συγκεκριμένη κατηγορία ανθρώπων: σε αυτούς που έχουν υπομονή. Συνεπώς όντως, το κόστος και η προσωπική εμπλοκή είναι ανεκτίμητα. Μόνο η υπομονή είναι η απάντηση. Αυτή η σπουδαία, σοφή και τόσο αψεγάδιαστη αρετή: η υπομονή.

Είναι το θέατρο ο ιδανικός τρόπος να μιλάμε για τα μεγάλα ζητήματα της ζωής; Έχει τη δύναμη να συντελέσει σε κάποια αλλαγή;

 Το θέατρο είναι μέσο επικοινωνίας με τον έξω κόσμο. Συνεπώς ναι, μπορεί κι αυτό να είναι ένας φορέας ιδεών θέτοντας ερωτήματα για μεγάλα ζητήματα. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη αναγνώριση για έναν καλλιτέχνη από το να μετακινήσει συναισθήματα και ιδέες με το έργο, το χιούμορ και τις απόψεις του . Ένας τεράστιος δάσκαλος του θεάτρου ονόματι Βσέβολοντ Μέγερχολντ είχε πει κάποτε: «Θέλω όταν ένας αεροπόρος δει το έργο μου, την άλλη μέρα να πετάξει το αεροπλάνο του καλύτερα».

Τι σου δίνει δύναμη και πίστη στην καθημερινότητα;

Αυτό που μου δίνει δύναμη και πίστη στη καθημερινότητα είναι ότι υπάρχουν ακόμα κάποιοι λίγοι άνθρωποι που έχουν μέσα τους πίστη και δύναμη.

Συντελεστές

Συγγραφέας:  Μarta Buchaca

Μετάφραση: Μαρία Χατζηεμμανουήλ

Σκηνοθεσία – δραματουργική επεξεργασία: Αποστόλης Ψαρρός

Φωτισμοί: Αποστόλης Τσατσάκος

Ρούχα: Caravan

Φωτογραφίες-αφίσα: taphteam

Βοηθοί σκηνοθέτη: Λιάνα Γαβριήλ, Τζώρτζης Χορταριάς

Ερμηνεύουν: Ευγενία Παναγοπούλου, Αποστόλης Ψαρρός

Παραγωγή:104

Υπεύθυνη Επικοινωνίας: Ιωάννα Ιακωβίδη

Σε συνεργασία με την Εταιρεία Alzheimer Αθηνών και τη Ζωοφιλική Ένωση Ηλιούπολης

Από Δευτέρα 23 Οκτωβρίου μέχρι τις 12 Δεκεμβρίου

Κάθε Δευτέρα & Τρίτη, στις 21.00

Θέατρο 104 /  Ευμολπιδών 41, Αθήνα.

Διάρκεια: 75’.

Γενική είσοδος 12 ευρώ / μειωμένο εισιτήριο 10 ευρώ

Ηλεκτρονική προπώληση: www.more.com

Τηλεφωνικές κρατήσεις στο ταμείο του θεάτρου: 210 3455020